amrutkamal logo
contact number amrutkamal agro
એફ-૧૦૪, સ્વાગત ફ્લેમીંગો કોમ્પલેક્ષ, સરગાસણ ચોકડી પાસે,
સરગાસણ, તા-જી-ગાંધીનગર, ગુજરાત- ૩૮૨૪૨૧,
ફોન નં- ૬૩૫૬૧૦૦૦૩૮, ઈમેલ- amrutkamal@gmail.com
જય જવાન...    જય કિસાન...    જય વિજ્ઞાન...  

adad vavetar Amrutkamal  અડદના વાવેતર અને રોગો વિશે માહિતી

adad vavetar Amrutkamal અડદ : વાવેતર વિશે માહિતી
  • અડદ એ એક કઠોળ છે. આનું શાસ્ત્રીય નામ વીગ્ના મુંગો છે. આને અંગ્રેજીમાં બ્લેક ગ્રામ અથવા બ્લેક લેન્ટીલ નામે ઓળખાય છે. આ કઠોળ દક્ષિણી એશિયામામ્ ઉગાડવામાં આવે છે. અડદનું મૂળ ઉદ્ગમ ભારત મનાય છે. પ્રાચીન સમયથી ભારતમાં અડદ ખવાતા આવ્યા છે. અડદની ખેતી ચોમાસા અને ઉનાળામાં થઇ શકે છે.

    જમીનની પસંદગી અને તૈયારી
    ગોરાડું તેમજ ડાંગરની ક્યારાની જમીન કે જેમાં સેન્દ્રીયતત્વ વધારે હોય તેવી જમીન અડદનાં પાકને વધુ માફક આવે છે. ખુબ જ રેતાળ અને જેનો પી.એચ. આંક ઉંચો હોય તેમજ કૃમીનો ઉપદ્રવ હોય તેવી જમીનમાં અડદનો પાક સારો થતો નથી. અડદનું (Black Gram) સારું ઉત્પાદન લેવા માટે ૧૦ ટન સારું કોહવાયેલું છણીયું ખાતર જમીનમાં મીશ્ર કરવું જેથી જમીનની ફળદ્રુપતામાં સુધારો થાય સાથે ભેજ સંગ્રહ શક્તિ અને ઉત્પાદન વધે.

    જાતોની પસંદગી
    ચોમાસુ અડદની જાત: ગુજરાત અડદ-૧, ટી-૯,ટી.પી.યું-૪ ઉનાળું અડદની જાત: ગુજરાત અડદ-૧, ટી-૯

    બીયારણ દર અને બીજ માવજત
    એક હેક્ટર જમીનમાં વાવણીયાથી ઓરીને વાવેતર કરવા ૧૫ થી ૨૦ કિ. જયારે પંખીને વાવણી કરવા ૨૦ થી ૨૫ કિ. બિયારણની જરૂર પડે છે. જમીન અને બીજજન્ય રોગોથી પાકને બચાવવા તથા એકમ વિસ્તારમાં છોડની પૂરતી સંખ્યા જાણવવા બીજને થાયરમ અથવા કાર્બનડેઝીમ ફુગનાશક દવાનો ૩ ગ્રામ પ્રતિ કિલો પ્રમાણે પટ આપવો. બીયારણને રાઇઝોબિયમ કલ્ચરનો પટ આપવો. કઠોળ પાકના મૂલમાં વાવણા પછી ૨૦ થી ૨૫ દિવસે રાઇઝોબીયમ જીવાણું દ્રારા મૂળચંડિકાઓ બનવાની શરૂઆત થાય છે. આ ગંડિકાઓ દ્રારા હવામાં રહેલ નાઇટ્રોજનનું છોડનાં ખોરાક માટે રાઇઝોબિયમ જીવાણું મારફત રૂપાંતર અને સ્થાયિકરણ થાય છે પરિણામે છોડની વૃધ્ધિ અને વિકાસમાં નોંધપાત્ર વધારો થાય છે. બીજ વાવતા પહેલાં ૮ કિ. બીયારણ દીઠ ૨૫૦ ગ્રામ રાઇઝોબિયમ કલ્ચરનો પટ આપવો.

    વાવેતર સમય

    ચોમાસું અડદનું દક્ષિણ ગુજરાતમાં જુન-જુલાઇ માસમાં તા. ૧૫ સુધીમાં વાવેતર કરવું. ઉનાળું અડદનું વાવેતર ૧૫ ફેબ્રુઆરી થી ૧૫ માર્ચ સુધીનાં સમયગાળા દરમ્યાન કરવાથી વધુ ઉત્પાદન મળે છે.

    વાવેતર અંતર
    અડદનું (Black Gram) વાવેતર બે ચાસ વચ્ચે ૩૦ થી ૪૫ સે.મી રાખી કરવી. વધુ ઉત્પાદન મેળવવા માટે એકમ વિસ્તારમાં છોડની સંખ્યા જળવાઇ એ ખુબ જ અગત્યનું છે. બીજનો ઉગાવ થયા બાદ જ્યાં ખાલી પડેલ હોય તો બીજ વાવીને ખાલા પુરવા અને જયા વધુ છોડ હોય તો ૧૦ થી ૧૨ દિવસમાં પારવણી કરી બે છોડ વચ્ચે ૧૨ થી ૧૫ સે.મી. અંતર રાખવું.

    ખાતર વ્યવસ્થાપન
    અડદ માં વાવણી સમયે પાયાનાં ખાતર તરીકે હેક્ટર દીઠ ૨૦ કિ. નાઈટ્રોજન(યુરીયા રૂપે ૪૪ કિ.) અને ૪૦ કિ ફોસ્ફરસ (સીંગલ સુપર ફોસ્ફટ રૂપે ૨૫૦ કિ. અથવા ડી.એ.પી. રૂપે ૮૭ કિ.) બીજ વાવણી પહેલા ચાસમાં ઓરીને આપવું. તદઉપરાંત ૨૦ કિ.સલ્ફર પ્રતિ હેક્ટરે આપવાથી ઉત્પાદનની સાથે પ્રોટીનનૂ પ્રમાણ વધવાથી ઉત્પાદનની ગુણવત્તામાં સુધારો થાય છે.મગનાં મૂળમાં રાઇઝોબિયમની પ્રવૃતિ થતી હોવાથી છોડ પોતે હવામાન નાઈટ્રોજન વાપરવાની શક્તિ મેળવી લે છે જેથી મગને પુર્તિ ખાતરની જરૂરીયાત રહેતી નથી.

    પિયત વ્યવસ્થાપન
    ચોમાસામાં મોટે ભાગે પિયતની જરૂર પડતી નથી પણ જો વરસાદ ખેચાય અને પિયતની સગવડ હોય તો જરૂર મુજબ હલકુ પિયત કરવું. ઉનાળુ અડદને વાવણી કરી પ્રથમ પિયત કરવું, ત્યાર બાદ બીજુ પિયત ૨૫ થી ૩૦ દિવસે ફુલ આવવાની શરૂઆત થાય પછી આપવુ. ફુલ આવવાની શરૂઆત પહેલા વધુ પડતો ભેજ અને નાઇટ્રોજનની વધારે લભ્યતા છોડની એકલી વાનસ્પતિક વૃધ્ધિ કરે છે. જમીન હલકી હોય તો ૨૦ દિવસે પિયત આપવુ અને ત્યાર પછી ૧૦ થી ૧૫ દિવસનાં અંતરે ૩ થી ૪ પિયતની જરૂર પડે છે. મગનાં પાકને ડાળી ફુટવાની અવસ્થાએ,ફુલ અવસ્થામાં અને શિંગોમાં દાણા ભરાવવાની અવસ્થાએ પિયત અવશ્ય આપવું.

    નિંદણ નિયંત્રણ
    છોડની વૃધ્ધિ અને વિકાસ માટે જમીનમાં રહેલ જરૂરી પોષક તત્વો, ભેજ, હવામાં રહેલ નાઇટ્રોજન, પ્રાણવાયુ, અંગારવાયુ અને પ્રકાશનું નિદામણ દ્વારા બિનજરૂરી શોષણ ન થાય તે માટે પાકને પ્રથમ ૩૦ દિવસ સુધી નીંદણ મુક્ત રાખવો જોઇએ.મગમાં એક આંતરખેડ કરી એક થી બે નીંદામણ મજુરો દ્વારા કરાવવાં. મજુરોની અછત હોય ત્યારે હેક્ટરે ૧.૨૫ કિ.ગ્રામ પેન્ડીમીથાલીન (સ્ટોમ્પ) ૩.૩ લી નીંદામણનાશક દવા વાવેતર કર્યા પછી અને બીજનાં ઉગાવા પહેલાં ૫૦૦ લી. પાણામાં ઓગાળી છંટકાવ કરવાથી નીંદણ નિયંત્રણ સારી રીતે થઇ શકે છે.

    કાપણી
    અડદનાં પાકમાં છોડ પર મોટા ભાગની શિંગો પાકીને અર્ધ સુકાયેલ જણાય ત્યારે સવારનાં સમયમાં પાકી શિંગોની એક થી બે વીણી કરવી. બધી શિંગો એક શાથે પાકી જાય તેમ હોય તો છોડની કાપણી કરી ખેતરમાં પાથરી દઇ સુકવી ખળમાં અથવા બ્રેશરથી મગનાં દાળા છુટા પાડવા.
call now Amrutkamal
activites Amrutkamal અડદ : રોગો અને તેની ઓળખ
activites Amrutkamal
  •  ૧.મેક્રોફેમીના બ્લાઇટ આ રોગ પાકની બધી જ અવસ્થામાં દેખાય છે. આ રોગ ઉંચુ ઉષ્ણતામાન અને ભેજની ખેંચની પરિસ્થિતિમાં ઝડપથી વધે છે. આ ફૂગ બીજને ઉગતાં પહેલા જમીનમાં જ કહોવારો લગાડે છે. ઉગેલા બીજને સડો લાગે છે અને ત્યારબાદ છોડ ઉગ્યા પછી રોગ લાગે તો પાંદડા પીળા પડી જાય છે. રેગિષ્ટ છોડના મૂળના તાંતણા કહોવાઇ જાય છે. છોડ સહેલાઇથી ઉખડી જાય છે. પાન ઉપર રોગ લાગે તો પાન ઉપર નાના, ગોળ અને બદામી રંગના ચાઠાં જોવા મળે છે.


  •  ૨.ફુગથી થતો પાનના ટપકાંનો રોગ આ રોગ ઉંચા તાપમાન અને ભેજવાળા હવામાનમાં ઝડપથી ફેલાય છે. પાન ઉપર નાના મોટાં ડાઘા પડે છે જે વધતાં પાન કહોવવાથી કાળા પડી જાય છે. વધુ માત્રામાં રોગ લાગે તો પાન ખરી પડે છે.


  •  3.જીવાણુથી થતો પાનનાં ટપકાંનો રોગ ચોમાસામાં સતત વરસાદ, ઉંચું ભેજનું પ્રમાણ તેમજ હૂંફાળુ તાપમાન હોય તો ઝડપથી ફેલાય છે. પાન અને થડ ઉપર ગોળ કે અનિયમિત આકારના પાણી પોચાં ટપકાં જોવા મળે છે જે ધીરે ધીરે બદામી રંગના થાય છે. તે શીંગોને પણ અસર કરે છે.


  •  ૪.પીળો પચરંગીયો આ રોગ વિષાણુંથી થાય છે.પ્રારંભિક અવસ્થામાં નવાં પાન પર પીળાં રંગનાં ટપકાં જ્યાં ત્યાં જોવા મળે છે. ત્યારબાદ જેમ નવા પાન આવતા જાય તેમ તેના પર લીલા પીળા રંગનાં ધાબા બનતા જાય છે.કુમળા છોડને રોગ લાગતાં તે બટકો રહે છે.છોડ પર શીંગો ઓછી બેસે છે અને દાણા પોચા રહે છે. આ રોગ સફેદ માખીથી ફેલાય છે.


call now Amrutkamal
adad vavetar Amrutkamal  અડદ: જીવાતો વિશે માહિતી
activites Amrutkamal ધૈણ-કઠોળ
activites Amrutkamal
  •  ઓળખ ચિન્હ :- ઇયળ સફેદ રંગની મજબૂત બાંઘાની અને બદામી રંગનું માથુ,મુખાંગ તથા પગવાળી, અંગ્રેજી 'સી' આકારની હોય છે. પુખ્ત બદામી તથા ભુખરા રંગના હોય છે.

  •  નુકસાનનાં પ્રકાર:- ઇયળો જમીનમાં રહી મૂળ કાપીને નુકશાન કરે છે. ઇયળ મુળને ખાઇ જતી હોવાથી છોડ ધીમે ધીમે સૂકાઇને ચીમળાઇ જાય છે.ઇયળ ચાસમાં આગળ વધીને એક છોડને નુકસાન કર્યા બાદ બીજા છોડના નીળ ખાવાનું શરૂ કરે છે.આ રીતે તેનુ નુકશાન ચાસમાં વધતું જાય છે. ખેતરમાં મોટા ખાલા પડે છે. પુખ્ત કીટક બોરડી, લીમડો, સરગવો, ખીજડો,બાવળ,મહુડા વિગેરેના પાન ખાય છે.

  •  જીવાત પર નિયંત્રણ :- મૂલ રક્ષક (૩) નો સ્પ્રે કરવો.
call now Amrutkamal
adad vavetar Amrutkamal અડદ : રોગો સામે રક્ષણ (મૂલ રક્ષક-૩)
adad vavetar Amrutkamal
  •  વાપરવાની રીત :-
     ૫૦૦ મીલી. મુલ રક્ષક (૨) જરુરીયાત મુજબના પાણીમાં મીશ્રણ કરી એક એકરમાં ચાલી રહે એ રીતે જમીનમાં આપવું. જ્યારે ઉપયોગ કરવાનો હોય તેના ૧૦ મીનીટ પહેલાં પાણીમાં મીશ્રણ કરવું અને ત્યારબાદ ખેતરમાં આપવાનું રહેશે.
     છોડ ઉપર છંટકાવ કરવા માટે ૧૫ લીટર પાણીમાં ૫૦ થી ૮૦ મીલી. મુલ રક્ષક (૨) મીશ્રણ કરી પંપ દ્વારા છોડ ઉપર છંટકાવ કરવો.

  •  ઉપયોગ :-
    આ દવાને ઉપયોગ જમીનની અંદર અને જમીનની બહારની મોટી જીવાતો જેવી કે લશ્કરી ઈયળ, ગુલાબી ઈયળ, કામરીયા વગેરેના નિયંત્રણ માટે ઉપયોગી છે. ખાસ કરીને મોટા પ્રકારની જીવાત/જંતુને મારવા માટે ઉપયોગી છે.
     ચુસીયા પ્રકારની મોટી જીવાતોને મારવા માટે ઉપયોગી છે.
     મીલીબગ નામના ચુસીયાને મારવા માટે ઉપયોગી છે.
     છોડનાં બહરના ભાગે છંટકાવ કરવાથી આ દવાની અસર ૧૦ થી ૧૫ દિવસ રહે છે.
     મોટા કદની જીવાતના નિયંત્રણ માટે ઉપયોગ કરવો

  •  ઉપલબ્ઘ પેકિંગ​ :-
    (૧) ૫૦૦ મીલી, (૨) ૧ લીટર
    adad vavetar Amrutkamal
call now Amrutkamal
adad vavetar Amrutkamal મળેલ પરિણામ
Field Visit - Organic Farm

----

Field Visit - Organic Farm

---

Field Visit - Organic Farm

----

call now Amrutkamal
Visitor Hit Counter
Send Whatsapp Message